Lợi thế quý giá của Newcastle có thể truyền cảm hứng cho chiến thắng trước Barcelona tại Champions League

Tino Asprilla như vẫn đang lơ lửng giữa bầu trời đêm Tyneside. Người Colombia có khả năng bật nhảy bẩm sinh và thời gian treo người hiếm thấy, nhưng ký ức về ông ở Newcastle đã kéo dài gần 28 năm. Dù vậy, trong tâm trí nhiều người hâm mộ tại đây, ông vẫn như còn hiện diện. Cuộc đối đầu giữa Newcastle và Barcelona luôn gợi lại những hồi ức khó quên, dù có những điều chưa bao giờ phai mờ.

Quả phạt đền của Asprilla trước Barcelona thời Louis van Gaal có thể bị che mờ bởi những gì diễn ra sau đó: hai pha đánh đầu hoàn tất cú hat-trick, hình ảnh Keith Gillespie liên tục khuấy đảo Sergi rồi tạt bóng, và cảm giác vừa ngoạn mục vừa siêu thực của trận đấu. Chỉ có một đối thủ đủ sức cạnh tranh danh hiệu đêm Champions League vĩ đại nhất tại St James’ Park: chiến thắng 4-1 trước Paris Saint-Germain hai năm trước, nay còn trở nên ấn tượng hơn. Không đội nào khác từng đánh bại PSG của Luis Enrique ở châu Âu với cách biệt lớn hơn hai bàn. Đó chính là sức mạnh của St James’ Park trong những đêm như thế. Một phần tư thế kỷ trước, chính Luis Enrique từng ghi bàn cho Barcelona trong thất bại 2-3 trước Newcastle. Và rồi ông lại chứng kiến một pha đánh đầu còn vụng về hơn, khi Dan Burn bay người để kết liễu PSG.

Giờ đây, cuộc tái ngộ giữa Newcastle và Barcelona được bao phủ bởi lịch sử và chất lãng mạn của bóng đá; hai CLB từng được Sir Bobby Robson kết nối lại gặp nhau, với Newcastle tiếp tục ở thế cửa dưới. Năm 1997, hàng công Barcelona có Luis Figo và Rivaldo. Còn hiện tại là Lamine Yamal (nếu đủ thể lực) và Robert Lewandowski. Alexander Isak đã bỏ lỡ cơ hội trở thành Asprilla của thập niên 2020, dù Newcastle cũng có thể nhớ rằng người Colombia thực ra từng là phương án thay thế đắt giá cho đội bóng thiếu Alan Shearer vì chấn thương.

Newcastle cũng có thể nhìn lại và nhận ra rằng hai đêm châu Âu rực rỡ cuối cùng không mang nhiều ý nghĩa nếu không đi kèm bước tiến xa hơn. Ở cả mùa 1997-98 lẫn 2023-24, họ đều không vượt qua vòng bảng kiểu cũ, với nhiều rủi ro hơn; ở lần đầu tiên, Barcelona còn xếp cuối bảng khi Dynamo Kyiv đứng đầu. Giờ đây, mọi thứ được bảo vệ tốt hơn. Newcastle có lý do để tin rằng mọi chuyện đã có thể khác hai năm trước: Isak, với bàn thắng Champions League duy nhất cho họ, đã giúp đội dẫn trước gần như suốt trận tại Parc des Princes trước khi quả phạt đền gây tranh cãi ở phút 98 của Kylian Mbappe khiến họ mất hai điểm.

Giờ đây, như một lời nhắc về quá khứ, vòng bảng của họ khép lại tại Paris. Có những trận đấu lớn gợi lại những gì Newcastle đã chờ đợi suốt hai thập kỷ, nhưng cũng có một thực tế khác. Số phận của họ có thể được định đoạt bởi kết quả trước các đối thủ vừa tầm, bởi những cuộc chạm trán với Athletic Bilbao, Bayer Leverkusen, Benfica và Marseille, chứ không chỉ ở các trận cầu tâm điểm trong giai đoạn league phase. Các điểm nhấn lượt trận cuối vòng league phase C1 cũng cho thấy những chi tiết nhỏ đôi khi quyết định cả cục diện.

Điều đó có làm giảm bớt ý nghĩa hay không? Có lẽ là có. Nhưng với một CLB chỉ một lần nếm trải vinh quang lớn kể từ thập niên 1960, họ hiểu rất rõ giá trị của một kết quả, của một đêm có thể thay đổi mọi thứ.

Cũng có một câu hỏi âm thầm phía sau: liệu những đêm như vậy có trở nên thường xuyên hơn trong tương lai, thậm chí thành chuyện hằng năm? Lần gần nhất Newcastle dự Champions League, họ vừa được tiếp sức vừa bị bào mòn thể lực. Sự non nớt có thể là nguyên nhân khiến họ bị loại: ở bảng xếp hạng ảo ngày cuối, họ đang trên đường đi tiếp khi dẫn trước AC Milan, rồi dâng quá cao sau khi bị gỡ hòa và cuối cùng phải nhận thất bại.

Một bài học từ cách làm việc tỉ mỉ của Eddie Howe là ông thường biết rút kinh nghiệm từ sai lầm. Chủ đề lớn của mùa 2023-24 tại Newcastle là chấn thương. Thử thách bây giờ là xoay vòng đội hình tốt hơn, dù ở đấu trường châu Âu, Premier League hay cả hai.

Điều đó bị che khuất bởi câu chuyện của Isak, nhưng công tác tuyển quân mùa hè của Howe vẫn được củng cố bởi mục tiêu tăng chiều sâu đội hình, nhằm lấp đầy những khoảng trống còn thiếu. Nhìn chung, ông đã làm được điều đó, dù hai tân binh vẫn phải ngồi ngoài. Nếu Yoane Wissa và Jacob Ramsey đang theo dõi từ phòng điều trị, họ cũng đã tiêu tốn gần 100 triệu bảng. Trong khi đó, Barcelona chỉ chi 28 triệu euro (24 triệu bảng) cho mùa hè, còn Newcastle bỏ ra khoảng 240 triệu bảng, dù hơn một nửa trong số đó đến từ Isak. Barcelona thời hiện đại đủ sức mượn Marcus Rashford nhưng không thể mua Wissa. Barcelona vs Newcastle: thử thách cho hàng thủ Barca là một cách nhìn khác về sức nặng của cuộc đối đầu này.

Những tân binh của Newcastle cũng nói lên nhiều điều. Wissa sẽ không có màn ra mắt châu Âu muộn màng. Nick Woltemade cũng phải chờ đợi: vận may của anh thay đổi nhanh đến mức Stuttgart thậm chí không đăng ký anh vào danh sách Champions League mùa trước. Giờ đây, anh là bản hợp đồng đắt giá nhất lịch sử Newcastle và có thể lập tức bước vào huyền thoại nếu làm được điều như Asprilla. Với Howe, một câu hỏi khác cũng xuất hiện: liệu ông có thể làm được như Alan Pardew? Bởi ông vẫn là HLV cuối cùng đưa Newcastle vào tứ kết một giải đấu châu Âu. Aston Villa có thể là hình mẫu để Newcastle so sánh. Ramsey từng vào tứ kết Champions League cùng đội bóng quê nhà mùa trước; liệu đó có phải mục tiêu khả thi cho Newcastle?

Một tân binh khác, Malick Thiaw, từng vào bán kết cùng AC Milan ở mùa 2022-23. Sandro Tonali cũng vậy, người vẫn còn nợ giải đấu này; hai năm trước, án cấm vì cá độ của anh đến giữa vòng bảng. Newcastle giành 4 điểm trong 2 trận anh ra sân, nhưng chỉ có 1 điểm trong 4 trận không có anh. Giờ đây Anthony Gordon đã trở lại dù bị cấm thi đấu ở nội địa; rất có thể Howe sẽ đặt niềm tin vào tiền vệ cánh này để tạo ra khác biệt trong lối chơi.

Nếu Newcastle muốn làm Barcelona chệch nhịp, có thể sẽ có một cuộc đối đầu về phong cách: nhà vô địch Tây Ban Nha là biểu tượng của lối chuyền ngắn ở trung tuyến, còn Newcastle sở hữu sức mạnh thể chất đầy uy lực của Joelinton. Khi nhà vô địch Anh đến Tyneside tháng trước, Arne Slot nói ông "không chắc mình đã xem một trận bóng". Liverpool vẫn giành chiến thắng. Hai mươi tám năm trước, trong một đêm điện giật khác tại St James’ Park, tỷ số cũng là 3-2 nhưng Newcastle là đội ăn mừng. Họ sẽ hài lòng nếu lặp lại điều đó, hoặc ít nhất là có một trận đấu khiến mọi nhắc đến Barcelona đều phải kèm lời giải thích, dù là năm 1997 hay 2025. Vì sao Newcastle mong chờ gặp Barcelona ở vòng 1/8 Cup châu Âu?