Càng thận trọng, Arsenal càng gặp rủi ro ở Ngoại hạng Anh

Thứ bóng đá tự do, phóng khoáng từng giúp Arsenal cạnh tranh sòng phẳng với Man City trong các mùa giải 2022-2023 và 2023-2024 dường như đã lùi vào dĩ vãng. Thay vào đó là một hình ảnh Arsenal tàn nhẫn và gai góc hơn. Họ không còn quá bận tâm đến việc phải thắng đẹp hay giành được sự tán thưởng từ giới mộ điệu. Mục tiêu duy nhất của Arteta hiện tại là hiệu quả, chắt chiu từng lợi thế nhỏ nhất trên sân để đổi lấy điểm số tối đa, bất chấp lối chơi có thể trở nên khô khan.

Lối chơi an toàn quá mức khiến Arsenal thua ngược Man Utd 2-3.

Đánh đổi hàng công để lấy sự an toàn

Lịch sử Ngoại hạng Anh cho thấy, hành trình đến ngôi vương hiếm khi là một con đường trải đầy hoa hồng với những chiến thắng hủy diệt. Đội hình "Vô địch bất bại" của Arsene Wenger mùa 2003-2004, dù sở hữu những cá nhân kiệt xuất như Thierry Henry, thực tế lại được biết tới bởi khả năng vận hành như một cỗ máy, lầm lì vượt qua các trận đấu chặt chẽ. 

Đặc điểm này cũng là DNA của những đội bóng vô địch vĩ đại nhất: từ Chelsea của Jose Mourinho cho đến một Liverpool đầy ổn định dưới bàn tay Jurgen Klopp. Arsenal của Arteta đang cố gắng tái hiện sự lầm lì đó, nhưng cái giá phải trả là hoả lực hàng công của họ bị sụt giảm đáng kể.

Sau hai mùa liên tiếp ghi lần lượt 88 và 91 bàn thắng, Arsenal kết thúc mùa trước với chỉ 69 pha lập công và đang trên đường tái hiện con số này ở mùa giải năm nay. Đây là một thống kê gây tranh cãi, bởi mức trung bình của một đội vô địch Ngoại hạng Anh trong gần một thập kỷ qua là 92 bàn. 

Dù Arsenal vẫn đang đứng trong nhóm dẫn đầu về số bàn thắng, nhưng sự phụ thuộc vào các tình huống cố định đã đạt đến mức báo động. Khi những ngôi sao sáng tạo như Martin Odegaard hay Bukayo Saka bị phong tỏa, Arsenal thường tỏ ra bế tắc trong việc tìm đường vào khung thành đối phương bằng các pha bóng mở.

Việc không có chân sút nào của Arsenal vượt mốc 5 bàn thắng tại Ngoại hạng Anh là một thực trạng đáng lo ngại. Mặc dù tại Champions League, họ vẫn đang thăng hoa với 8 trận toàn thắng, nhưng mức độ khắc nghiệt của giải quốc nội đòi hỏi Arsenal phải làm nhiều hơn. Các đối thủ tại Ngoại hạng Anh hiện ] đã xây dựng được những khối đội hình lùi sâu cực kỳ tinh vi. Để xuyên phá những "bức tường" này, một đội bóng cần đột biến cá nhân hoặc một hệ thống tấn công đa dạng. 

Tuy nhiên, Arsenal dường như đang tự kìm hãm bản sắc sáng tạo để ưu tiên cho cấu trúc phòng ngự. Sự thực dụng này giúp họ khó bị đánh bại, nhưng cũng vô tình biến những trận đấu của "Pháo thủ" thành những cuộc chiến thể lực thay vì những màn trình diễn đỉnh cao.

"Chiếc phanh" kìm hãm bản năng đè bẹp đối thủ

Vấn đề nổi cộm nhất của Arsenal thời gian qua chính là tâm lý bảo thủ sau khi có bàn dẫn trước. Trong thất bại 2-3 trước Man Utd, Arsenal đã áp đảo hoàn toàn trong gần 30 phút đầu trận. Nhưng ngay khi dẫn bàn, họ lập tức thực hiện hành động mà Wenger gọi là "kéo phanh tay". Thay vì tiếp tục duy trì nhịp độ để kết liễu đối thủ, các cầu thủ Arsenal lại chủ động lùi sâu, nhường quyền kiểm soát bóng. Chính sự thay đổi trạng thái đột ngột này đã khiến họ đánh mất nhịp độ chơi bóng, tạo điều kiện cho đối phương vùng lên.

Sự thận trọng quá mức còn thể hiện qua cách Arsenal vận hành các tình huống cố định. Họ biến mỗi quả phạt góc hay phạt trực tiếp thành một quy trình dàn xếp kéo dài. Thống kê chỉ ra rằng trong trận gặp Man Utd, Arsenal mất trung bình từ 40 đến hơn 60 giây cho mỗi lần thực hiện bóng chết. 

Ngay cả khi đang bị dẫn bàn và thời gian không còn nhiều, họ vẫn duy trì sự chậm chạp này. Dẫu biết rằng đây là vũ khí giúp Mikel Merino gỡ hòa ở phút 83, nhưng việc lạm dụng nó đã triệt tiêu cường độ chơi bóng của cả đội. Khi cầu thủ quá tập trung vào những pha dàn xếp cố định, họ đánh mất sự linh hoạt và khả năng ứng biến trong các tình huống bóng sống.

Arteta đã bắt đầu nhận ra sự trì trệ và kêu gọi các học trò "tận hưởng việc chơi bóng” hơn trong giai đoạn nước rút. Tuy nhiên, thay đổi tư duy của cả một hệ thống đang vận hành theo thiên hướng an toàn là điều không đơn giản. Arsenal sở hữu những quân bài có khả năng gây đột biến cao như Gabriel Martinelli hay Eberechi Eze, nhưng họ thường xuyên phải chơi trong một hệ thống gò bó, nơi việc giữ vị trí được ưu tiên hơn một pha đi bóng mạo hiểm.

Khoảng cách giữa thực dụng thông minh và bảo thủ tiêu cực là rất mong manh. Để có thể vượt qua những đối thủ lì lợm như Man City hay Aston Villa trong cuộc đua đường dài, Arsenal cần phải dũng cảm nới lỏng "chiếc phanh tay". Họ cần những khoảnh khắc bùng nổ từ bóng mở để giảm bớt áp lực cho hàng phòng ngự. Nếu không thể tìm lại sự cân bằng giữa bản lĩnh thép và chất thơ, lối chơi mang tính hạn chế rủi ro của hiện tại rất có thể sẽ trở thành rào cản lớn nhất ngăn "Pháo thủ" chạm tay vào chức vô địch.

Xem thêm:

• Vòng 24 Ngoại hạng Anh: Carrick đối mặt thử thách mới, Tottenham quyết đấu Man City
• Man Utd chưa hoàn toàn trở lại, nhưng Carrick đã đánh thức 'Quỷ đỏ'
• Pep nghĩ gì khi đẩy Haaland lên ghế dự bị?