Vì sao tham vọng phá thế thống trị Big 6 của Newcastle và Villa bất thành?

Cuộc đối đầu giữa Newcastle và Aston Villa vào Chủ nhật này được ví như trận chiến giữa hai kẻ thách thức lớn nhất đối với trật tự cũ của Ngoại hạng Anh. Tuy nhiên, thực tế tàn khốc chỉ ra rằng khái niệm "Big Six" (gồm Arsenal, Chelsea, Liverpool, Man City, Man Utd và Tottenham) không chỉ nằm ở thứ hạng trên bảng điểm, mà nằm ở sức mạnh tài chính. Nhóm này đã chiếm giữ 6 vị trí dẫn đầu về doanh thu tại giải đấu trong mọi mùa giải kể từ 2008-2009, và sở hữu quỹ lương cao nhất từ năm 2010 đến 2023. Newcastle và Villa đang cố gắng chen chân vào nhóm đó, nhưng họ phải đeo thêm những tảng đá nặng nề.

Newcastle và Aston Villa là những đội thừa tham vọng nhưng thiếu khả năng để chen chân vào Big 6.

Tại Newcastle, kỳ vọng về việc các ông chủ Ả Rập sẽ biến CLB thành dải ngân hà đã không thành hiện thực. Sau giai đoạn đầu chi ròng hơn 300 triệu bảng (402 triệu USD) để mang về những Kieran Trippier, Bruno Guimaraes hay Sven Botman, Newcastle đã vấp phải rào cản Quy tắc Lợi nhuận và Bền vững (PSR).

Hệ quả nhãn tiền của PSR là Newcastle không thể đưa về bất kỳ bản hợp đồng đá chính nào trong ba kỳ chuyển nhượng liên tiếp. Nghiêm trọng hơn, việc bị giới hạn quỹ lương đã dẫn đến sự ra đi trong cay đắng của tiền đạo ngôi sao Alexander Isak. Mùa hè vừa qua, dù đầu tư thêm 241 triệu bảng, nhưng các tân binh của họ chỉ là những lựa chọn thứ hai sau khi thất bại trong việc cạnh tranh các mục tiêu hàng đầu như Hugo Ekitike, Joao Pedro hay Bryan Mbeumo. Đội hình chính của Newcastle thực tế đã suy yếu so với mùa giải 2023-24.

Trong khi đó, Aston Villa dưới thời Unai Emery chọn cách tiếp cận khác: chiêu mộ những cầu thủ đã khẳng định được đẳng cấp. Điều này đồng nghĩa với việc quỹ lương phình to và áp lực PSR đè nặng. Villa tin rằng cách duy nhất để tồn tại là phát triển giá trị cầu thủ và bán đúng thời điểm "đỉnh giá". Tuy nhiên, việc phải liên tục "bán máu" để cân bằng sổ sách khiến họ khó duy trì sự ổn định dài hạn.

Khi cấu trúc tài năng bất lợi, Newcastle lẫn Villa đều trông vào HLV. Eddie Howe là kiến trúc sư cho sự thăng tiến của Newcastle. Ông không chỉ giúp CLB trụ hạng thần kỳ, giành vé dự Champions League hai lần mà còn giải cơn khát danh hiệu kéo dài 70 năm với chức vô địch Cup Liên đoàn 2025. Howe còn nâng tầm những cầu thủ cũ như Joelinton, Fabian Schar.

Với Villa, Unai Emery được ví là “bộ não”. Nếu không có tài năng của ông, Villa còn lâu mới thu hẹp khoảng cách về giá trị CLB với nhóm Big 6. Emery được đánh giá là nhà cầm quân hiệu quả nhất giải đấu khi xét trên tương quan nguồn lực. Vấn đề lớn nhất của Villa lúc này là giữ chân ông và chứng minh rằng họ có thể phá vỡ các rào cản tài chính để đáp ứng tham vọng của chiến lược gia người Tây Ban Nha.

Dù Newcastle đạt mức tăng trưởng doanh thu kỷ lục 320,3 triệu bảng trong mùa 2023-24 (tăng 28%), và doanh thu thương mại tăng gấp 4 lần nhờ các hợp đồng với Sela hay Adidas (đạt 83,6 triệu bảng), con số này vẫn quá nhỏ bé so với mức trung bình 274 triệu bảng của nhóm Big Six. Tân CEO David Hopkinson đang nỗ lực để đưa Newcastle vào nhóm CLB lớn nhất thế giới năm 2030, nhưng khoảng cách hiện tại là quá lớn.

Doanh thu trận đấu cũng là một nỗi lo. Newcastle chỉ thu về 50,1 triệu bảng, chưa bằng một nửa so với mức trung bình 105,3 triệu bảng của Big Six. Bế tắc trong việc mở rộng sân St James' Park hay xây sân mới tại công viên Leazes khiến dòng tiền này dậm chân tại chỗ.

Aston Villa cũng trong tình cảnh tương tự. Họ từng chịu lỗ sau thuế hơn 200 triệu bảng trong hai năm. Dù doanh thu thương mại tăng 62% và kế hoạch mở rộng khán đài Bắc (thêm 8.000 chỗ vào năm 2028) đang được triển khai, nhưng việc chi phí vận hành luôn cao hơn doanh thu buộc họ phải tăng giá vé, gây ra sự phẫn nộ từ người hâm mộ.

 

Để đối phó với PSR, cả hai CLB buộc phải biến học viện thành "nhà máy in tiền". Newcastle đã phải bán tài năng trẻ Elliot Anderson (thu về 15 triệu bảng lợi nhuận ròng) và Yankuba Minteh để cân đối sổ sách. Dù đội U18 đang gây ấn tượng và lứa U14 được đánh giá rất cao, nhưng Lewis Miley là cái tên duy nhất thực sự bứt phá lên đội một trong 4 năm qua.

Aston Villa làm tốt hơn khi thu về hơn 60 triệu bảng từ việc bán cầu thủ trẻ trong 3 năm qua. Đây là yếu tố then chốt giúp họ thoát án phạt PSR trong gang tấc và giữ chân được các trụ cột đội một lâu hơn một chút.

Rào cản lớn nhất khiến tham vọng của Newcastle và Villa "bất thành" chính là thời điểm. Chelsea và Man City đã bứt phá mạnh mẽ vào những năm 2003 và 2008, khi chưa có bất kỳ quy định tài chính ngặt nghèo nào kìm hãm.

Ngược lại, Newcastle và Villa hiện tại bị trói buộc bởi PSR. Newcastle, dù có chủ sở hữu giàu nhất thế giới (PIF), không thể bơm tiền tùy thích. Họ chưa sử dụng các mánh khóe tài chính và mới chỉ khai thác 27% doanh thu thương mại từ các công ty liên quan đến PIF.

Aston Villa đã phải "lách luật" quyết liệt hơn: bán đội nữ cho chủ sở hữu, thực hiện các vụ trao đổi cầu thủ với Juventus, Chelsea, Everton. Việc lỡ vé dự Champions League mùa trước đã để lại một "lỗ hổng" 70 triệu bảng trong tài chính của họ.

Tóm lại, Newcastle và Villa không thất bại vì thiếu tham vọng hay tài năng. Họ đang thất thế vì phải chơi một cuộc chơi mà luật lệ được thiết kế để bảo vệ những kẻ đã giàu sẵn, trong khi bản thân chưa kịp tích lũy đủ "tư bản" về cơ sở hạ tầng và thương mại để cạnh tranh sòng phẳng.

Xem thêm:

Casemiro có xứng đáng 119 triệu bảng Man Utd đã bỏ ra?

Salah trở lại Liverpool với sứ mệnh giải cứu Arne Slot

Vì sao Barca muốn giữ chân Marcus Rashford