Casemiro ‘hồi xuân’ ở Man Utd và tuyển Brazil

Casemiro từng được coi là biểu tượng của một tiền vệ phòng ngự hiện đại. Nhưng gánh nặng tuổi tác và việc chơi không một hệ thống thiếu ổn định từ khi chuyển sang Man Utd khiến phong độ anh xuống dốc. Tuy nhiên, giai đoạn đầu mùa giải năm nay, Casemiro dường như trở lại những năm tháng đỉnh cao. Anh càn quyét tuyến giữa của Man Utd, liên tục ghi bàn và được trọng dụng trở lại ở đội tuyển quốc gia.

Casemiro đóng vai trò quan trọng giúp Man Utd thăng hoa.

Trong hai năm, tiền vệ 33 tuổi trải qua mọi cung bậc: từ bị chê hết thời ở Man Utd, bị bỏ quên trong các đợt triệu tập tuyển Brazil, cho tới trở lại và trở thành nhân tố không thể thay thế dưới thời Carlo Ancelotti. Hành trình ấy phần nào khẳng định giá trị của một thủ lĩnh tuyến giữa với kinh nghiệm dày dạn và cái đầu đã đi qua nhiều trận chung kết.

Sự sa sút của một huyền thoại

Tháng 5/2024, Man Utd thua Crystal Palace 0-4. Casemiro chơi một trong những trận tệ nhất kể từ khi đặt chân tới Anh, và Jamie Carragher không ngần ngại nói thẳng trên sóng truyền hình rằng “bóng đá đã bỏ rơi cậu ấy”. Trong mắt một bộ phận công chúng, lời khuyên “hãy sang MLS hoặc Saudi Arabia” nghe có vẻ hợp lý với một tiền vệ ngoài ba mươi, thường tỏ ra hụt hơi trong những trận đấu có cường độ ngày càng cao của Ngoại hạng Anh. Ở Old Trafford, bắt đầu có những lời bàn tán về chuyện thanh lý anh như một phần kế hoạch trẻ hóa.

Chỉ ba tuần sau, Casemiro khiến mọi người bất ngờ với quyết định rút khỏi danh sách thi đấu trận chung kết FA Cup gặp Man City. Anh ngồi trên ghế dự bị, rồi trước giờ bóng lăn thông báo với Erik ten Hag rằng mình không đạt 100% thể lực và không muốn trở thành gánh nặng. Khi Man Utd thắng sốc 2-1, anh chỉ góp mặt chớp nhoáng trong lễ mừng công, rồi lập tức bay đi nghỉ cùng gia đình. Với nhiều người, đó là hình ảnh một ngôi sao từng ở đỉnh cao nhưng không còn đủ động lực và thể trạng để gồng gánh câu lạc bộ.

Mùa 2024–2025 khởi đầu còn ảm đạm hơn với Casemiro. Trong trận gặp Liverpool ở vòng ba, khi Man Utd bị dẫn 0-2 trên sân nhà, Ten Hag rút anh ra sau hiệp một để nhường chỗ cho Toby Collyer - một cầu thủ trẻ chưa từng thi đấu ở Ngoại hạng Anh. Sau đó, anh chỉ đá chính thêm hai lần trước khi HLV người Hà Lan bị sa thải. Khi Casemiro ở lại sau kỳ chuyển nhượng hè, nhiều người xem đó là kết quả của sự bế tắc trên thị trường hơn là việc anh được ban huấn luyện tin tưởng.

Ruben Amorim tới Old Trafford với hình ảnh một HLV trẻ, ưa pressing tầm cao, ưa các tiền vệ giàu năng lượng. Ngay từ những buổi đầu làm việc, ông nói thẳng với Casemiro rằng mình cần một “số 6” có tốc độ tốt hơn để theo kèm đối thủ, che chắn khoảng trống và xử lý trong các pha chuyển đổi trạng thái. Trong mắt Amorim, Kobbie Mainoo và Manuel Ugarte thích hợp hơn, còn Casemiro chỉ nên dùng trong những thời điểm cần kinh nghiệm. Có giai đoạn kéo dài suốt tháng 12 và tháng 1, anh gần như biến mất khỏi đội hình, chỉ góp mặt rải rác trong vài trận đấu Cup.

Casemiro ghi bàn trong trận Man Utd thắng Brighton.

Cùng thời điểm đó, những gì xảy ra với Casemiro ở đội tuyển Brazil thậm chí khiến anh tổn thương hơn. Dưới thời Fernando Diniz, Casemiro phải học lại hàng loạt khái niệm chiến thuật. Diniz muốn đội tuyển cầm bóng và triển khai từ hàng thủ. Tiền vệ trụ phải lùi xuống giữa hai trung vệ để đóng vai trò như một người phát động tấn công thứ hai. Casemiro cố gắng tiếp thu và chia sẻ với người thân rằng anh phải thay đổi nhiều thứ đã quen suốt sự nghiệp. Khi anh vẫn đang trong quá trình đó, Diniz bất ngờ bị sa thải.

Dorival Jr kế nhiệm và tuyên bố muốn đẩy mạnh quá trình chuyển giao. Casemiro có tên trong danh sách ở lần triệu tập đầu tiên nhưng phải rút vì chấn thương. Dù vậy, anh vẫn lái xe từ Manchester đến London để gặp trực tiếp HLV trưởng và đồng đội trước các trận giao hữu với Anh và Tây Ban Nha, cho thấy mong muốn tiếp tục đồng hành cùng Selecao. Đến đợt triệu tập thứ hai, khi đã hoàn toàn khỏe mạnh, anh không được gọi. Dorival giải thích với báo chí rằng đó là “quyết định chuyên môn”, đồng thời nói sẽ gọi điện cho Casemiro để trao đổi rõ hơn.

Cuộc gọi ấy không xảy ra. Casemiro chờ nhiều ngày, chờ lời giải thích trực tiếp, nhưng điện thoại im lặng. Chỉ sau này, khi hai thầy trò nói chuyện, anh mới biết lý do: phong độ ở Man Utd bị đánh giá là không đủ tốt, nhất là khi anh phải thường xuyên đá trung vệ bất đắc dĩ trong giai đoạn “Quỷ đỏ” khủng hoảng chấn thương. Với Dorival, một Casemiro đã già, không còn là máy quét tuyến giữa, đủ để ông ưu tiên thử nghiệm những phương án trẻ hơn. Lần đầu tiên sau nhiều năm, anh bị gạt khỏi các kế hoạch của đội tuyển.

‘Hồi xuân” nhờ tư duy chơi bóng

Bị gạt bỏ ở cả CLB lẫn đội tuyển, Casemiro đối diện nguy cơ kết thúc sự nghiệp đỉnh cao trong lặng lẽ. Nhưng bước ngoặt xảy ra ở cả hai môi trường. Tại Man Utd, chấn thương và phong độ trồi sụt của các tiền vệ trẻ mở ra cơ hội cho anh. Khi Mainoo mất điểm, Ugarte vẫn chưa theo kịp tốc độ của Ngoại hạng Anh, còn Collyer non kinh nghiệm, Amorim buộc phải “cầu cứu” người cận vệ già ở tuyến giữa. Mỗi lần Casemiro vào sân, Man Utd bịt khoảng trống tốt hơn, hàng thủ chịu ít sóng gió hơn, và đội có một cầu thủ điều tiết biết khi nào cần chậm, khi nào cần nhanh.

Các con số thể hiện sự khác biệt Casemiro tạo ra. Trong tổng số 20 bàn thua mà đội của Amorim phải nhận trên mọi đấu trường từ đầu mùa, có tới 15 bàn đến khi Casemiro không có trên sân. Hai trong ba trận gần nhất gặp Brighton và Tottenham, Man Utd giữ sạch lưới cho đến lúc anh được rút ra. Sau đó, họ thủng lưới hai bàn ở giai đoạn cuối trận. Đó là minh chứng cho giá trị của một tiền vệ xuất sắc trong việc xử lý những khoảng không gian hẹp, dưới áp lực cao ở La Liga và Champions League trước đây.

Amorim, người từng đặt Casemiro sau cả Collyer trong thứ tự lựa chọn, bắt đầu thay đổi khi nói về anh. Ông nhấn mạnh kinh nghiệm, khả năng đọc trận đấu và tinh thần gương mẫu trong tập luyện. Ông thừa nhận phải tính toán kỹ số phút ra sân để đảm bảo thể lực cho cầu thủ 33 tuổi, vì “cậu ấy chạy rất nhiều, phải dâng cao áp sát rồi lùi về, và vẫn làm tốt”. Từ chỗ bị xem là lỗi thời với bóng đá cường độ cao, Casemiro trở thành trung tâm của kế hoạch mới, khiến HLV phải xây dựng cấu trúc quanh anh.

Trong bối cảnh ấy, cuộc tái ngộ với Carlo Ancelotti ở tuyển Brazil như một lời khẳng định lại năng lực của Casemiro. Trước khi ký hợp đồng với Liên đoàn Bóng đá Brazil, Ancelotti đã chủ động nhắn tin hỏi thăm tiền vệ Man Utd, cập nhật tình hình và cảm nhận của anh về môi trường ở Anh. Khi chính thức nắm đội, ông nhanh chóng đưa tiền vệ 33 tuổi trở lại danh sách, bất chấp việc anh đã vắng mặt gần 20 tháng trong màu áo Selecao. Ancelotti hiểu rõ năng lực của cầu thủ từng cùng ông nâng Cup Champions League nhiều lần ở Real Madrid.

Từ khi Ancelotti tới, Casemiro ra sân sáu trận, ghi một bàn vào lưới Senegal. Quan trọng hơn, anh trở lại đúng vai trò của mình trong giai đoạn 2018-2022: che chắn cho hàng thủ, đồng thời là cầu nối giữa nhóm cầu thủ trẻ và cựu binh. Không còn những yêu cầu lạ lẫm về việc lùi sâu giữa hai trung vệ hay giữ bóng như một nhạc trưởng, anh chơi thứ bóng đá quen thuộc mà HLV người Italy ưa chuộng: đơn giản, hiệu quả, ưu tiên sự cân bằng.

Casemiro trở thành cầu thủ không thể thay thế ở tuyến giữa Brazil dưới thời Ancelotti.

Casemiro không phải cầu thủ tỏa sáng rực rỡ nhất ở đội tuyển giàu kỹ thuật bậc nhất thế giới, nhưng lại giữ trọng trách nặng nhất. Anh chỉ ra vị trí cho các đàn em, điều chỉnh khoảng cách giữa các tuyến, nhắc trung vệ dâng hay lùi, và là người đầu tiên trao đổi trực tiếp với Ancelotti mỗi khi đội bóng cần thay đổi trong trận. Với sự điềm tĩnh và uy tín được xây dựng từ những năm tháng ở Real, anh trở thành “chiếc la bàn” cho một tập thể đang chuyển giao thế hệ.

Nhiều người cho rằng Casemiro xứng đáng đeo băng đội trưởng ở World Cup sắp tới, khi anh vừa có tiếng nói, vừa là học trò thân tín nhất của HLV trưởng. Tuy nhiên, ai hiểu Ancelotti đều biết ông hiếm khi thực hiện những thay đổi lớn nếu không thực sự cần thiết. Marquinhos đã giữ vai trò đội trưởng nhiều năm, và việc thay đổi người đeo băng thủ quân khi chỉ còn cách giải đấu lớn vài tháng có thể gây rạn nứt, làm giảm động lực của trung vệ này. Ancelotti kết luận ông có thể hài lòng với hai đội trưởng trên sân, một người đeo băng và một người không cần băng để lãnh đạo.

Tại Manchester, tương lai của Casemiro vẫn chưa chắc chắn. Hợp đồng của anh sẽ hết hạn vào tháng 6 năm sau. Chính sách cắt giảm quỹ lương khiến khả năng gia hạn chỉ thực sự khả thi nếu anh chấp nhận giảm đáng kể mức thu nhập. Những người thân cận dự đoán cơ hội Casemiro ở lại không cao. Nếu phải ra đi, nhiều khả năng anh vẫn ưu tiên ở lại châu Âu trước khi tính tới MLS hay Saudi Arabia. Man Utd cũng phải cân nhắc kế hoạch mua thêm một, hai tiền vệ, đồng thời ra quyết định về tương lai Mainoo và Ugarte, trước khi chốt phương án với tiền vệ người Brazil.

Với Casemiro, mọi tính toán hợp đồng hay chuyển nhượng vẫn đứng sau mong muốn tiếp tục chơi bóng ở mức cao nhất. “Tôi đã bắt đầu chơi tốt trở lại”, anh chia sẻ. “Bạn phải tiếp tục tập trung và làm việc. Chúng tôi phải cố gắng duy trì nhịp điệu, giữ sự tập trung. Chúng tôi đang có động lực tốt, cơ hội tốt, nhưng Ngoại hạng Anh rất khó khăn, mỗi trận đấu là một cuộc chiến”.

Câu chuyện về Casemiro phản ánh sự đối nghịch giữa hai xu hướng bóng đá hiện đại. Một bên đòi hỏi cường độ, tốc độ, những “số 6” biết chạy nhiều, pressing không ngừng nghỉ. Bên còn lại là nhu cầu về kinh nghiệm, khả năng đọc thế trận và ổn định tinh thần - thứ mà chỉ những cầu thủ đã đi qua hàng trăm trận đỉnh cao mới có.

Xem thêm:

• Vòng loại World Cup có bất công với châu Âu như lời Gattuso?
• Khi hào quang của Mbappe che mờ “Dải ngân hà”
• Liverpool, Man City tranh giành ngôi sao tấn công của Bournemouth