Barca khủng hoảng sau trận thua đậm nhất dưới thời Hansi Flick

Không khí căng thẳng bao trùm sân tập Ciutat Esportiva Joan Gamper vào sáng thứ Sáu (13/2). Thay vì thực hiện buổi tập phục hồi thông thường, HLV Hansi Flick và các học trò đã tổ chức một cuộc họp không nằm trong kế hoạch. Tại đây, chiến lược gia người Đức nghiêm khắc chỉ trích thái độ thi đấu và sự thiếu quyết liệt của cầu thủ trong hiệp một thảm họa tại Madrid. Đáp lại, các trụ cột của đội bóng cũng thẳng thắn bày tỏ lo ngại về sự ngây thơ trong cách vận hành chiến thuật hiện tại.

Thất bại tại Metropolitano không đơn thuần là một trận thua. Nó đánh dấu sự sụp đổ mang tính hệ thống. Theo đài RAC1, lần gần nhất Barcelona bị dẫn trước bốn bàn ngay trong hiệp một là trận gặp Real Madrid vào tháng 10/1953 – tức cách đây hơn 70 năm. Con số mang tính lịch sử này là minh chứng rõ nhất cho thấy "Flick-ball" – thứ bóng đá tấn công từng giúp Barca giành cú ăn ba quốc nội mùa trước – đang dần bị các đối thủ bắt bài và khai thác triệt để khi thiếu vắng những nhân tố chủ chốt.

Flick thẫn thờ khi chứng kiến Barca sụp đổ ngay trong hiệp một ở trận gặp Atletico tại Cup Nhà Vua.

Sự sụp đổ của hệ thống phòng ngự dâng cao

Diego Simeone, người thường bị gắn mác phòng ngự tiêu cực, đã dạy cho Barcelona một bài học về sự hiệu quả của bóng đá chuyển trạng thái. Atletico Madrid không cầm bóng nhiều, nhưng họ biết cách khai thác triệt để khoảng trống mênh mông phía sau hàng thủ dâng cao của đối phương.

Cơn ác mộng bắt đầu từ sai lầm cá nhân của thủ môn Joan Garcia. Phút thứ 7, anh đỡ hụt đường chuyền về đơn giản của Eric Garcia, biếu không bàn mở tỷ số cho đội chủ nhà. Sai lầm này như một đòn giáng mạnh, đánh sập tinh thần của Barca, mở ra 45 phút tệ hại nhất dưới triều đại Flick.

Tận dụng sự hoảng loạn của đối thủ, Atletico liên tiếp tung ra những đòn trừng phạt. Antoine Griezmann, Julian Alvarez và đặc biệt là tân binh Ademola Lookman liên tục phá bẫy việt vị. Bàn thắng thứ hai là ví dụ điển hình cho sự bất lực của Barca. Thủ môn Juan Musso phát bóng dài 60m, Lookman khống chế và phối hợp để Griezmann dứt điểm qua hai chân Jules Kounde. Hệ thống phòng ngự của Barca hoàn toàn bị xé lẻ. Tuyến giữa với sự xuất hiện của tài năng trẻ Marc Casado (22 tuổi) bị bộ đôi tiền vệ lão luyện Koke và Marcos Llorente bóp nghẹt. Flick buộc phải rút Casado ra sân chỉ sau 36 phút, nhưng khi đó tỷ số đã là 0-3.

Không chỉ thua về chuyên môn, Barca còn gặp vận rủi. Đầu hiệp hai, Pau Cubarsi đưa được bóng vào lưới, nhen nhóm hy vọng rút ngắn tỷ số. Tuy nhiên, sự cố kỹ thuật của hệ thống bắt việt vị bán tự động khiến tổ trọng tài mất gần 7 phút để kẻ vạch thủ công, trước khi từ chối bàn thắng vì lỗi việt vị chỉ vài milimet. Sự gián đoạn này đã giết chết hưng phấn của đội khách. Bi kịch khép lại ở phút 85 khi Eric Garcia nhận thẻ đỏ trực tiếp, đồng nghĩa với việc vắng mặt ở trận lượt về.

Vấn đề của Barcelona mùa này không chỉ nằm ở một trận đấu cụ thể. HLV Flick đã phải sử dụng tới sáu cặp trung vệ khác nhau kể từ đầu mùa, xoay tua giữa Pau Cubarsi, Eric Garcia, Gerard Martin, Ronald Araujo, Andreas Christensen và Jules Kounde. Sự thiếu ổn định về nhân sự, cộng với việc để Inigo Martinez ra đi hồi đầu mùa, khiến bẫy việt vị - vũ khí quan trọng nhất trong cách phòng ngự của Flick - trở nên lỏng lẻo và dễ bị tổn thương hơn bao giờ hết.

Cuộc họp nóng và mâu thuẫn về quan điểm chiến thuật

Ngay sau thảm bại, nội bộ Barcelona đã có những phản ứng dữ dội. Theo các nguồn tin thân cận, trong cuộc họp tại sân tập, các cầu thủ đã yêu cầu ban huấn luyện cần có sự điều chỉnh chiến thuật linh hoạt hơn. Thông điệp cốt lõi được nhóm trụ cột đưa ra là: Việc duy trì khối đội hình dâng cao cực đoan khi thiếu hụt nhân sự pressing là hành động tự sát.

Hệ thống của Flick vận hành dựa trên nguyên tắc gây áp lực đồng bộ ngay từ tuyến đầu. Khi các tiền đạo và tiền vệ ngăn chặn được nguồn cung cấp bóng, hàng thủ dâng cao mới phát huy tác dụng thu hẹp không gian. Tuy nhiên, Barcelona đang mất hai nhân tố quan trọng nhất cho lối chơi này là Raphinha và Pedri.

Thiếu vắng những nhân sự chủ chốt khiến Barca không thể thi triển lối đá pressing cường độ cao như thường lệ.

Raphinha, người được ví như "máy chạy" trong các pha pressing, đã bỏ lỡ 13 trận mùa này vì chấn thương gân kheo. Không có anh, cường độ gây áp lực của Barca giảm sút rõ rệt. Pedri, bộ não giữ nhịp ở tuyến giữa, cũng vắng mặt từ tháng 1. Mất đi khả năng thoát pressing và điều tiết của tiền vệ người Tây Ban Nha, Barca dễ dàng bị các đối thủ giàu thể lực áp đảo. Các cầu thủ cho rằng thất bại 1-4 trước Sevilla hay trận hòa 3-3 trước Club Brugge hồi tháng 11 là những minh chứng cho thấy hệ thống này không thể vận hành trơn tru nếu thiếu những con người phù hợp.

Các học trò không muốn Flick từ bỏ triết lý tấn công đã mang lại thành công, nhưng họ cho rằng cách tiếp cận thực dụng hợp lý hơn trong các trận đánh lớn hoặc khi đội hình sứt mẻ. Việc cố chấp dâng cao trước một Atletico có những chân chuyền và tiền đạo tốc độ hàng đầu thế giới bị xem là quá đỗi ngây thơ. Đây là mâu thuẫn cần được giải quyết ngay lập tức nếu Barca không muốn mùa giải sụp đổ theo dây chuyền.

Trong buổi họp báo sau trận, Flick thừa nhận một phần trách nhiệm nhưng vẫn bảo vệ quan điểm của ông. "Chúng tôi đã nhận một bài học đắt giá. Khoảng cách giữa các tuyến quá lớn và đội không pressing theo cách chúng tôi muốn", ông nói. "Tôi tự hào về đội trong cả mùa giải, nhưng hôm nay Atletico có khát khao và ý chí lớn hơn".

Bài toán thích nghi trước giai đoạn quyết định

Thất bại tại Cup Nhà Vua đến vào thời điểm nhạy cảm nhất của mùa giải. Tại La Liga, Barcelona vẫn dẫn đầu nhưng khoảng cách với Real Madrid chỉ còn đúng một điểm. Tại Champions League, vòng 16 đội đang cận kề với những đối thủ đáng gờm đang chờ đón như PSG hoặc Monaco.

Lịch sử đối đầu cho thấy Barcelona rất khó lật ngược thế cờ khi đã thua 0-4 ở lượt đi. Trận lượt về tại Camp Nou diễn ra vào ngày 3/3 tới nhiều khả năng chỉ còn mang ý nghĩa danh dự nhiều hơn là níu kéo cơ hội đi tiếp một cách thực tế. Mối lo lớn hơn là dư chấn tâm lý có thể ảnh hưởng đến cuộc đua vô địch La Liga.

Trận thua Atletico có thể khiến Barca trượt dài nếu họ không biết cách gượng dậy.

Hansi Flick đang đứng trước bài toán khó nhất kể từ khi đến Tây Ban Nha: Thích nghi hay cố chấp? Mùa trước, sự kiên định với lối đá tấn công đã giúp ông thành công. Nhưng mùa này, khi đối thủ đã bắt bài và nhân sự không đảm bảo, sự kiên định đó đang dần trở thành bảo thủ. 

Sự vắng mặt của Eric Garcia (treo giò), cùng danh sách chấn thương dài dằng dặc gồm Raphinha, Pedri, Gavi hay De Jong buộc Flick phải tìm ra "Kế hoạch B". Nếu tiếp tục để đối thủ khai thác khoảng trống sau lưng hàng thủ như cách Atletico đã làm, Barca có thể sẽ trắng tay trên mọi đấu trường.

Vấn đề là Flick nổi tiếng với việc theo đuổi triết lý pressing và tấn công cường độ cao một cách cực đoan. Kể cả khi Barca nhận những thất bại nặng nề, khó có khả năng nhà cầm quân người Đức sẽ thay đổi thứ tôn giáo ông đặt niềm tin.

Trước mắt, Barcelona sẽ có chuyến làm khách đầy cam go tới sân của người hàng xóm Girona tại La Liga vào thứ Hai (17/2). Đây không chỉ là trận đấu vì điểm số, mà là bài kiểm tra về khả năng gượng dậy của một tập thể đang tổn thương. Girona, đội bóng đang là hiện tượng của giải đấu, sở hữu lối chơi tấn công rực lửa không kém gì Atletico. Nếu không bịt được các lỗ hổng nơi hàng thủ và giải quyết được mâu thuẫn nội bộ, cơn ác mộng tại Metropolitano có thể sẽ lặp lại.

Sự lãng mạn trong bóng đá là điều cần thiết, nhưng lịch sử đã chứng minh đường đến danh hiệu của các đội bóng được xây dựng dựa trên sự chắc chắn. Hansi Flick cần chứng minh ông không chỉ là một người theo đuổi bóng đá tấn công đến mức lý tưởng hoá, mà còn là một chiến lược gia biết cách chiến thắng trong nghịch cảnh. Cuộc họp nóng hôm thứ Sáu có thể là hồi chuông cảnh tỉnh ông, nhưng cũng có thể là khởi đầu cho một sự rạn nứt không thể hàn gắn. Câu trả lời sẽ có trong 90 phút tại Montilivi sắp tới.

Xem thêm:

• Igor Tudor và kỳ vọng mang ngọn lửa trở lại Tottenham
• Khi Arsenal nếm mùi ‘gậy ông đập lưng ông’
• Cặp tiền vệ Rice - Zubimendi ăn ý như thế nào?